رستاک ؛ سایت تحلیلی اقتصاد آزاد

گرانی نفت و ارزانی مصیبت
«1 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
آیدین ریاحی

قیمت‌های جهانی نفت در سال 2007 میلادی نزدیک به دو برابر شد، و در سال جاری نیز نزدیک به 40 درصد رشد داشته است و در 22 ماه می 2008، به رکورد بالاتر از 135 دلار در هر بشکه رسید. امروزه، دیگر خبر افزایش قیمت، یکی از عناوین رایج جراید است و طرفین بازار به تدریج خود را برای مواجهه با نفت 200 دلاری، یعنی قیمتی که هم اپک و هم شرکت‌های معتبر تحقیقاتی چون گلدمن‌سکز (Goldman Sac) پیشتر از آن خبر داده بودند، آماده می‌کنند.

نحسی منابع طبیعی و نوع نهادها
«3 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
محمد حسینی

در ادبیات کلاسیک اقتصاد، وفور منابع طبیعی همواره سبب تسهیل شدن رشد قلمداد میشده است. برای مثال یکی از دلایل رشد آمریکا در برابر انگلستان دسترسی آن کشور به منابع عظیم زغال سنگ ذکر شده است. اما در گذشتهای نه چندان دور مطالعات جدیدی در این زمینه انجام شده است که تا حدودی برخلاف نگرش کلاسیک بودهاست. شروع این مطالعات با مقدمات Auty[1] وGelb[2] همراه بود و در سال 1995 Sachs وWarner[3] در مقالهای به بیان رابطهی منفی رشد و سهم منابع طبیعی از صادرات پرداختند و عنوان نحسی منابع طبیعی را بر آن نهادند، به این معنی که وفور منابع طبیعی باعث کاهش رشد اقتصادی میگردد.

سیاست‌ورزی و سیاستگذاری
«7 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
دکتر مسعود نیلی

در زمان کودکی که مسافت شهرستان- تهران و بالعکس را به طور معمول با اتوبوس طی‌ می‌کردم، این نکته همواره جلب توجهم را می‌کرد که وقتی اتوبوس از شهر خارج شده و مسافرت شکل جدی‌تری به خود می‌گرفت، معمولاً یکی از مسافران از بقیه می‌خواست که برای سلامتی آقای راننده صلوات بفرستند. البته ذکر صلوات در همة زمان‌ها و برای همة افراد خوبست اما اینکه مسافرانی که شناخت قبلی از راننده نداشته و پس از رسیدن به مقصد هم احتمالاً ارتباطی با او نخواهند داشت، اینچنین علاقمند به سلامتی او باشند، برایم جای تأمل داشت.

خیرخواهی نباید حق شهروندی را نادیده بگیرد
«1 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
محمد صادق جنان صفت

رعایت حق شهروندان و خیرخواهی برای آن ها دو مقوله جداگانه‌اند. عدم تفکیک دقیق این دو مقوله از سوی نهاد دولت و سایر نهادهای قدرت به صورت عمدی یا بر پایه سهو و اشتباه، عموماً به زیان شهروندان است. حق شهروندی، چیزهایی است که در عرف جامعه یا قانون به عنوان منافع مدنی برای شهروندان لحاظ شده است.

توسعه یافتگی ملت ها در گرو چیست
«5 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
گفتگو با دکتر محمود سریع القلم

چندی پیش در بخش مطالب برگزیده رستاک، مقالاتی در معرفی کتاب "فرهنگ سیاسی ایرانیان" نوشته دکتر محمود سریع القلم منتشر شد که با بازتاب متفاوت خوانندگان مواجه شد. البته بخشی از این اظهارنظرها به موضوع قومیت ها اختصاص یافت که از نظر نویسنده کتاب، بحثی انحرافی در خصوص موضوع توسعه به حساب می آید. به همین بهانه و در تکمیل بحث سابق گفت گویی با ایشان انجام گرفته که در پی می خوانید:

آیا مالکیت نفت باید عمومی شود؟
«25 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
یاشار حیدری

وابستگی اقتصاد ایران به نفت از جمله مسائلی است که با آثار و تبعات منفی فراوانی که به همراه دارد، از دید اقتصاددانان همواره پدیده ای مذموم تلقی شده است. شرایط موجود کشور که به روشنی مبین پدیداری آثار بیماری هلندی است بار دگیر سبب شده که این موضوع به یکی از مسائل اقتصادی روز تبدیل شود. شکی نیست که صِرف وجود منابع حاصل از فروش این ثروت طبیعی پدیدة مذمومی نبوده و این تبعات منفی تخصیص ناکارای منابع حاصله از این محل است که از آن با عنوان نفرین نفت یاد می شود.

خودکفایی، واژه ای منسوخ
«23 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
حمید بوستانی فر

در بسیاری از اظهارات سیاستمداران و یا اهداف بلندمدت سیاستی که در کشور بیان می شود اگر دقت کنیم ردپایی از خودکفایی و استقلال دیده می شود. در این مقاله سعی می شود تا حد امکان راجع به این مفهوم و مقولات مرتبط با آن و تبعات حاصله بیشتر بدانیم.چند سوال زیر در این مبحث بسیار حائز اهمیت هستند که به آنها پاسخ داده خواهد شد.

نفرین نفت یا سوء استفاده از منابع؟
«27 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
دکتر سید محمد طبیبیان

اثر مخرب وابستگی دولت ها به در آمد منابع طبیعی سالها است که مورد توجه قرار گرفته است. مهمترین نمونه تاریخی این رویداد مربوط به قرن 16 و سر ریز شدن حجم عظیم از طلای غارت شده از امریکا به صندوق حکومت اسپانیا بود. آثار سوئی که این منابع ثروت به همراه داشت چنان بود که اسپانیا پس از چهار قرن هنوز نتوانسته است به خوبی از عواقب سلسه حوادث بحرانی که ایجاد شد نجات یابد.

تورم به مثابه نهاد
«7 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
آیدین ریاحی

دولت نهم با شعار "آوردن پول نفت بر سر سفره مردم" به قدرت رسید و اتفاقا با شروع به کار آن، قیمت‌های بین‌المللی نفت تحت‌تاثیر عوامل مختلف به طور مداوم افزایش یافت بگونه ایکه دو سال و نیم بعد از شروع به کار دولت، قیمت نفت رکورد بی‌سابقه 120 دلار در هر بشکه را تجربه کرد. بنابراین، به ظاهر همه‌ چیز برای تحقق شعارهای دولت مهیا است: خزانه‌ای پر از دلار و دولتی که می‌خواهد صدر تا ذیل جامعه را با دلارهای نفتی مورد "مهرورزی" قرار دهد.

عشق و سیاست*
«6 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
دکتر محمود سریع القلم

شکسپیرمی‌گوید: «برخی انسانها بزرگ آفریده شده‌اند؛ برخی بزرگی را به دست می‌آورند و بر گروهی، بزرگی ناخواسته سوار می‌شود.» [1] عرصه سیاست در دو کانون اندیشه و سیاست‌مداری خلاصه می‌شود. هرچند صاحبان اندیشه عموماً در دایره متفاوتی از سیاست‌مداران فعالیت می‌کنند، اما سیاست‌مدارانی نیز هستند که اندیشه هم تولید می‌کنند و دو کانون اندیشه و سیاست‌مداری را در میدان بزرگ‌تری گرد آورده‌اند. از یک منظر، تاریخ، خطی است که از عملکرد یک سیاست‌مدار به عملکرد دیگری پیوند خورده است؛ به درجه‌ای که سیاست‌مدار، بزرگ آفریده شده باشد و در زمان مناسبی به مدیریت و هدایت موضوعات تعیین‌کننده پرداخته باشد، نقطه و کانون تاریخی برجسته‌ای را به جای می‌گذارد.

اقتصاد اتریشی چیست
«8 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
زهرا رهایی

آشنایی با اصول ومبانی یک مکتب فکری مهمترین واساسی ترین گام جهت شناخت آن می باشد اما اقتصاد اتریشی از جمله جریانهای فکری است که سخن گفتن از مبانی آن کار چندان ساده ای نیست .وجود گستره ای تاریخی از آراء توماس اکویناس قدیس در قرن 15 تا کارل منگر در قرن 19 و ا ندیشمندانی چون باورک ، میزس ، هایک وسایرین در کنار حاکمیت اقتصاد متعارف باعث گردیده تا اجماع بر اصول این مکتب دشوار شود. با اینهمه سه اصل فردگرایی روش شناختی ،ذهن گرایی روش شناختی و فرآیند گرایی از جمله مفاهیمی است که در بین اندیشمندان این مکتب مشترک بوده و وجه تمایز آنها با سایر مکاتب اقتصادی محسوب می شود .این مقاله ضمن ارایه تاریخچه ای مختصر از سیر تحول این اندیشه برآن است تا به تببین این سه اصل اساسی علم اقتصاد اتریشی بپردازد.

معنای تحصیلات عالی
«10 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
علی سرزعیم

اسفند و فروردین ماه برای بخش بزرگی از جامعه ما یعنی جوانان دانشگاهی معنایی دیگر دارد. در این ماهها امتحان سراسری کارشناسی ارشد، دوره تخصصی پزشکی و برخی آزمون های دکتری برگزار می گردد. همانگونه که همه می دانیم رقابت شدیدی برای قبولی در این آزمون وجود دارد و این رقابت رو به تشدید است. برخی پیش بینی می کنند که وضعیت این آزمون مشابه آزمون دوره کارشناسی گردد.

سال 1387 مکرم سال سیچقان ئیل که همان سال موش باشد
«2 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
استخراجات منجم باشی

سال موش اول سال از دور جدید سالهای دوازده گانه ترکی -چینی- اویغوری است که تا سر زمین چین نیز رسم است و در ایران نیز بین مردم به کار رفته باشد و سالهای شمسی را نیز بر اساس آن نام نهاده باشند. تبدیل ادوار اویغوری به سال شمسی چنین باشد که سال شمسی را با عدد 6 جمع کنند و حاصل را بر 12 تقسیم و باقیمانده کسر، شمار سال ترکی را در ادوار 12 گانه تعیین کند.

فرار مغز ها و عوامل مؤثر در آن
«6 اظهار نظر خوانندگان درباره این مطلب»
دکتر غلامعلی فرجادی

سرمایه انسانی ماهر یکی از مهمترین عوامل انکار ناپذیر در توسعه اقتصادی و اجتماعی هر جامعه است. مهاجرت افراد متخصص در واقع به معنای انتقال نیروی انسانی ماهر از کشورهای مبدا(عموماً کشورهای جهان سوم یعنی دقیقاً همان کشورهایی که نیاز مبرم به نیروی کار آزموده و متخصص دارند) به کشورهای پیشرفته می باشد.

ریشه های تاریخی بدبینی ایرانیان به انگلیس*

دکتر محمد مهدی بهکیش

جهانی شدن پدیده ای است که از اوایل قرن بیستم گسترش یافت به ترتیبی که در دهه اول آن قرن ، حجم تجارت بین کشورها رو به افزایش قابل توجه گذاشت . ولی اتفاقات جنگ اول جهانی و تأثیر نیروهای مخالف با روند جهانی شدن ، به پیدایش اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی در 1917 انجامید و نیمی از جهان را به زیر پوشش ایدئولوژی مخالف با جهانی شدن کشاند .

یکصد سال تجربه قانون گذاری برای حل مسئله مسکن

مهندس احمد شفاعت- دکتر سید محمد طبیبیان

از زمان شروع قانون گذاری در کشور پس از نهضت مشروطه و طی حدود یک صد سال اخیر، قوانین اقتصادی متعددی تصویب شده است. کمتر مطالعه ای وجود دارد که اثر بخشی این قوانین را بررسی کرده باشد. همچنین مطالعه ای در دسترس نیست که نشان دهد آیا ساختار منطقی تعبیه شده در این قوانین برای ایجاد نهاد ها و فرهنگ سازمانی مورد نیاز برای هدایت جامعه در جهت حل مشکلات مورد انتظار وافی به مقصود بوده است یا نه؟